Boeken van vóór 2002

  • AbuBakr (2001). De moraal in de Islam; Leiden: Project Dien. ISBN: 90 804113 7 X.
    Overzicht van de uitgangspunten van de islamitische ethiek

  • Almond, B. (2001) Ethiek: reis naar het land van goed en kwaad Amsterdam: Wereldbibliotheek; ISBN: 90 284 1876 8.
    Dit boek is het relaas van een ethische ontdekkingsreis, het levendige en leerzame verhaal van een verdwaalde reiziger die in contact komt met een volk dat geheel afgesneden van onze wereld leeft. De reiziger voert met de stamleden diepgaande gesprekken over de normen en waarden die in de loop van de westerse geschiedenis het handelen van de mens zin verleenden. Omdat de stamleden onze opvattingen en cultuur niet kennen, onderwerpen ze die aan kritisch onderzoek. Hun onbevangen blik leidt tot een verfrissende kijk op de klassieke onderwerpen uit de moraalfilosofie en op vraagstukken die vandaag onze gemoederen beheersen, van genetische manipulatie en dierenrechten tot zinloos geweld en euthanasie. Alle grote filosofen uit de traditie komen aan bod en geen enkel delicaat discussiepunt blijft buiten beschouwing. Zo wordt duidelijk dat niemand de dingen op dezelfde wijze ziet.
    Wie zich vragen stelt over goed en kwaad in het eigen of in het sociale leven, vindt in deze ethische verkenning een goede basis voor persoonlijke reflectie en zelfstandig onderzoek.

  • American Nurses Association (ANA) (2001) Code of ethics for nurses (with interpretive statements); Washington D.C. American Nurses Publishing

  • Bauduin, D.M.J. (2001) Het goede voor de cliënt: ethische aspecten van vermaatschappelijking in de Geestelijke Gezondheidszorg; Utrecht: Trimbos Instituut. ISBN: 90 5253 365 2

  • Beaufort, I. D. de en H. M. Dupuis (red.) (1988) Handboek gezondheidsethiek Assen / Maastricht: Van Gorcum; ISBN: 90 232 2377 2.
    De invloed van onze gezondheidszorg op het dagelijks leven van velen is groot. Dit geldt allereerst voor degenen die gebruik maken van de talloze faciliteiten, maar ook voor degenen die deze verschaffen, die in opleiidng ervoor zijn of anderszins met de gezondheidszorg te maken hebben. Dit omvangrijke boek omvat een schat van materiaal bedoeld om het denken en het omgaan met gezondheidszorg te structureren en te verhelderen. Het is in eerste instantie een boek over ethiek en gezondheidszorg. Door een overzicht te geven van de belangrijkste morele problemen in de gezondheidszorg wordt niet alleen inzicht gegeven in die problemen, maar ook een handreiking geboden bij het aanpakken ervan. Ruim 40 auteurs geven hun visie op de praktijk van de gezondheidszorg. Deze multidisciplinaire aanpak komt overeen met de dagelijkse werkelijkheid van de gezondheidszorg, waarin immers ook verschillende beroepsgroepen met tal van morele vragen worden geconfronteerd en vaak een eigen inbreng hebben bij de beantwoording ervan.

  • Berg, M. en A. Mol (2001). Ingebouwde normen; medische technieken doorgelicht. Utrecht: Lemma. ISBN: 90 5805 044 0.
    Dit boek geeft een originele wending aan maatschappelijke discussies over medische technologie. In medische technieken, zo luidt de centrale boodschap, zitten normen ingebakken. Technieken zijn nooit louter technisch, maar altijd ook sociaal. Wat een goede techniek is, kan dan ook niet simpelweg worden vastgesteld door de werkzaamheid van technieken te meten (bijvoorbeeld met behulp van een clinical trial). Of een techniek patiënten ten goede komt of niet, is immers geen louter lichamelijke zaak. Er zitten waarderingen aan vast over het dagelijks leven. De ethiek heeft daarvoor meestal weinig oog. Die neemt technieken voor gegeven aan en stelt de vraag of ze al dan niet gebruikt mogen worden. Ze breekt technieken niet open, kijkt er niet in, licht ze niet door. En dat, zo betogen de diverse auteurs van dit boek, is nu juist wel wat er moet gebeuren.
    Ze doen het voor. De diverse hoofdstukken bieden doorkijkjes in uiteenlopende medische technieken. Telkens wordt in detail getoond hoe die technieken normen in zich meedragen: in-vitro-fertilisatie, reanimatietechnieken, bloedsuikermeters, anticonceptiemiddelen, longfunctiemeters, hoorapparaten, geboortetechnologie, richtlijnen en protocollen. Niets en niemand is neutraal: ieder apparaat en iedere werkwijze geeft een eigen invulling aan het goede leven.
    Het boek bevat zowel originele stukken als reeds eerder gepubliceerde bijdragen. Het is geschreven voor een breed publiek dat professioneel in gezondheidszorg geïnteresseerd is, en uitermate geschikt voor gebruik in universitaire en HBO-opleidingen.

  • Berg, M. van den (2000). Betrokken zorg: verhalen over spiritualiteit en geloof in de zorg Baarn: Intro. ISBN: 90 5574 2287.
    In dit boek staat Marinus van den Berg stil bij de spiritualiteit in verpleeg- en verzorgingshuizen. Op zijn heel eigen wijze en in de vorm van verhalen uit de praktijk laat hij zien hoe belangrijk het is om zorg te hebben voor het geestelijke, en hoe belangrijk 'bezieling' is in de omgang van hulpbehoevenden. Het gaat daarbij niet perse om hoogdravende dingen: een hartelijk welkom, samen eten, een eigen plekje. En aandacht voor geloofszaken. De verhalen laten een completer en inspirerend gezicht van de zorg zien. Dat is wat de auteur ook wil: inspireren tot zinrijke zorg.

  • Berg, M. van den (2001). Zingeving in de palliatieve zorg Houten: Bohn Stafleu Van Loghum. ISBN: 9031334154
    Palliatieve zorg geeft al snel aanleiding tot vragen over de zin van levensgebeurtenissen. Waarom moest juist hem of haar dit overkomen? Zullen we wel of niet behandelen? Is dit een straf? Wat voor zin hebben lijden en ziekte? Antwoorden zijn niet zomaar voorhanden. In dit cahier wordt ingegaan op de verschillende aspecten van zingeving: zingeving en levensbeschouwing, zingeving in de terminale fase, geestelijke verzorging en pastoraat, spiritualiteit in de alledaagse zorg, de zin van zorg en tenslotte de zin van palliatieve zorg. Het cahier is geschreven vanuit een dagelijkse en directe ervaring in de palliatieve zorg in een verpleeghuis. Maar voor de auteur zijn de thuiszorg en het verzorgingstehuis ook geen onbekende werelden.

  • Cannaerts, N., B. Dierckx de Casterle en M. Grypdonck (2000). Palliatieve zorg. Zorg voor het leven. Gent: Academia Press. ISBN: 90 382 0230 X

  • CELAZ (1998) Van ethische commissie naar stuurgroep ethiek? Utrecht: Nederlandse Zorgfederatie.
    Nota over de implementatie van moreel beraad in het kwaliteitsbeleid van instellingen voor gezondheidszorg.

  • Dartel van, J.N. en M. Jacobs (2000). Van zorgvisie naar protocol: Handreiking voor ethische richtlijnontwikkeling in instellingen voor gezondheidszorg Utrecht: CELAZ/Nederlandse Zorgfederatie.
    De morele vragen waar professionele medewerkers, maar ook managers, in de alledaagse praktijk van de zorg mee te maken hebben, worden langzamerhand onderwerp van een integraal beleid waarvoor het instellingsmanagement meer expliciet de verantwoordelijkheid is gaan nemen. Verschillende oorzaken liggen hieraan ten grondslag. We noemen o.a. de toegenomen technische en organisatorische complexiteit van de zorg, de publieke andacht voor de ontwikkelingen in de zorg, de emancipatie van cliënten en de daaraan gekoppelde versterking van patiëntenrechten en tenslotte de meer bedrijfsmatige vormgeving van de zorgorganisatie. Door deze veranderingen is ethiek zich aan het ontwikkelen tot een aan kwaliteit gerelateerd beleidsterrein en schuift het vanuit de arge van beleid wat op naar het centrum van de aandacht. Deze handreiking nu is bedoeld voor al diegenen die in de instellingen belast zijn met de opgave om beleid te maken omtrent bepaalde morele thema's.

  • Dupont, J. (red.) en Chr. Hermans (2001) De beroepsethiek van de fysiotherapeut en de HBO verpleegkundige Budel: Damon; ISBN: 90 5573 196 X.
    Een kwalitatief onderzoek naar morele gevoeligheid, waarden, moreel oordeelsvermogen en goede eigenschappen van beoefenaren in de gezondheidszorg. Dit boek kan docenten aan de opleidingen fysiotherapie en HBO-V helpen om na te denken over beroepsethische en levensbeschouwelijke aspecten van de opleiding. Aandachtpunten voor deze aspecten van de opleiding worden, voor zowel de opleiding tot fysiotherapeut als voor de opleiding tot HBO-verpleegkundige, in een afzonderlijk hoofdstuk besproken. Het boek is tevens geschikt om gebruikt te worden bij het onderwijs aan studenten. Het combineert vele situaties (‘cases’) waarmee (toekomstige) fysiotherapeuten en verpleegkundigen in aanraking kunnen komen, met een visie op professioneel handelen.

  • Dupuis, H.M. (1998) Over moraal Amsterdam: Nieuwezijds; ISBN: 90 5712 047 X.
    Over moralen van individuen en groepen valt veel te zeggen - en nog meer te vragen. Hoe ontstaat zo'n moraal? Waar komt die vandaan? Waarop berust die? Is moraal aangeboren of aan te leren? Hebben dieren ook een moraal? Hebben alle mensen een moraal, of alleen sommige? Hoezeer is moraal cultureel bepaald, hoezeer is die afhankelijk van tijd en plaats? Is er slechts sprake van individuele en willekeurige opvattingen? Kan de juistheid of het gelijk van een bepaalde morele opvatting 'bewezen' worden? Hoe zit het met de relatie tussen ethiek en politiek, en dan met name in een democratische samenleving? Al deze vragen en nog veel meer worden in dit boek besproken.

  • Ebskamp, J.G.J. en H.B. Kroon (2000) Beroepsethiek voor sociale & pedagogische hulpverlening (SPH) basisboek + 6 digitale leerobjecten Baarn HBuitgevers; ISBN: 9789055742530
    In hun beroepsuitoefening kunnen op HBO-niveau gespecialiseerde werkers en leidinggevenden in de sociaal-agogische beroepen niet terugvallen op een omschreven beroepscode. Wel krijgen zij in hun werk regelmatig te maken met ethische dilemma's, ook omdat zij in de organisatie zelfstandig analyseren, plannen opstellen en inbreng hebben in het opstellen van beleid. In verband met de voorbereiding op de werksituatie komt dit leerboek tegemoet aan de behoefte aan informatie binnen de HBO-opleiding. Inhoud moduul I: over moraal, reflectie op moraal, ethiek ter sprake. Inhoud moduul II: beroepsethiek, beroepshouding, zelfbeschikking in de hulpverlening, jeugd en ethiek, ethische dilemma's in de ouderenzorg, respect voor intimiteit en vertrouwelijkheid, omgaan met andersdenkenden, culturen, overtuigingen, samenwerking, omgaan met dossiers en registratie, management en ethiek. In het boek en op de bijbehorende cd-rom is een groot aantal toetsvragen, cases, oefeningen en opdrachten verwerkt.(flaptekst)

  • Enzlin, M. (2001) Verpleegkundige dilemma's Houten: Bohn, Stafleu Van Loghum 90 313 3701 3

  • Gastmans, C. en B. Dierckx de Casterlé (red.) (2000). Verpleegkundige Excellentie. Verpleegkunde tussen praktijk en ethiek Maarssen: Elsevier gezondheidszorg: ISBN: 90 352 2270 9.
    Een vernieuwende uitgave over verpleegkundige ethiek. Vele maatschappelijke en verpleegkundige evoluties maken het noodzakelijk dat duidelijke oriëntaties aangereikt worden over 'goede zorg' en 'excellente verpleegkunde'. Hoe kan de verpleegkunde zich aan het begin van de eenentwintigste eeuw blijven profileren als 'daadgeworden bekommernis' voor de hulpbehoevende medemens? Hoe verhoudt verpleegkunde zich tot haar traditie, de technologie en het ethisch debat in onze samenleving? Hoe kijken andere hulpverleners uit de gezondheidszorg aan tegen de verpleegkunde als 'zorgzame praktijk'? In het eerste deel wordt getracht vanuit een meer theoretische benadering een eigen visie over verpleegkundige ethiek te ontwikkelen. In het tweede deel staat de dialoog tussen theorie en praktijk centraal. Vanuit verschillende posities en functies in de gezondheidszorg wordt nagedacht over de ethische betekenis van de verpleegkunde. In het derde deel wordt een aantal verpleegdilemma's uit de dagelijkse praktijk besproken.

  • Graste, J. en D. Bauduin (red.) (2000). Waardenvol werk: ethiek in de geestelijke gezondheidszorg Assen: Van Gorcum: ISBN: 90 232 3546 0.
    "Waardenvol werk biedt een reflectie op de waarden die de basis vormen van het werken in de geestelijke gezondheidszorg zoals respect, autonomie, integriteit, rechtvaardigheid, verantwoordelijkheid, vertrouwen. Vanuit diverse ethische perspectieven wordt ingegaan op de vraag hoe deze waarden kunnen worden uitgewerkt in normen, houding en gedrag. Aan de hand van concrete voorbeelden bieden de auteurs de lezer houvast bij het nadenken en overleggen over ethische vragen die zich in de praktijk van de geestelijke gezondheidszorg voordoen. Deel I besteedt aandacht aan de basisbegrippen ethiek, autonomie en respect. In deel II staat de morele verantwoordelijkheid van hulpverleners centraal. Deel III is gewijd aan de dilemma’s die te maken hebben met de toepassing van drang en dwang. De juridische context hiervan is ook in dit deel uitgewerkt. In deel IV komen morele vragen aan de orde die specifiek zijn voor de sector van de ouderenzorg, de kinder- en jeugdzorg, en de zorg voor allochtonen. Het slothoofdstuk behandelt ethische aspecten van het beleid van vermaatschappelijking van de zorg." (flaptekst)

  • Heide, W. van der, R. Koetsenruijter en K. Wit (2001) Reflectie in de verpleegkundige beroepsuitoefening Utrecht: Lemma; ISBN: 90 5189 848 7
    Reflectie op de eigen praktijkvoering en die van anderen wordt beschouwd als een integraal onderdeel van verplegen. Door toepassing van reflectie kan de verpleegkundige zich ontwikkelen tot een kritisch, analytisch beroepsbeoefenaar die eigen beroepsmatig handelen kan onderbouwen vanuit kennis en nieuwe kennis kan ontwikkelen waardoor de kloof tussen theorie en praktijk kleiner wordt. Er zijn vele definities van reflectie. Volgens Vermunt (1992) is het reflecteren een metacognitieve vaardigheid, waarbij de persoon nieuwe kennis en inzichten opdoet op basis van een doorgemaakte situatie. Door de situatie te analyseren en de handelingswijze, de ontstane gevoelens en de gebruikte kennis te overdenken kan nieuwe kennis ontstaan die in een andere soortgelijke situatie gebruikt kan worden.
    Het reflecteren is een proces dat aangeleerd kan worden. Hiervoor bestaan verschillende methoden en modellen. Tevens kunnen de uitkomsten van reflectie vastgelegd worden in verschillende hulpmiddelen, zoals een logboek, port-folio of dagboek.

  • Janssens, R.  en D. Willems (2001) Ethische vragen in de palliatieve zorg Houten: Bohn, Stafleu en Van Loghum; ISBN: 90 313 3414 6
    De behoeften en wensen van de patiënt staan centraal in de gehele palliatieve zorg. Maar wie dit ideaal in de praktijk wil brengen, weet dat het niet zo simpel is. Naarmate de dood nadert, neemt het aantal mensen en zaken waarvan de patiënt afhankelijk is toe. Vragen van morale aard dringen zich op. Welke ethische problemen ontstaan als een patiënt de hulpverlener vraagt te beslissen? Of als een patiënt bij vlagen cognitief minder goed functioneert of totaal wilsonbekwaam is? Wat is een goede dood? Hoe is de verhouding tussen actief ingrijpen en passief 'laten gaan'? Hoe ga je om met een patiënt die iets anders wil dan de familie? En hoe onafhankelijk moet/mag je zelf als hulpverlener zijn, ten opzichte van de patiënt en naaste, maar ook ten opzichte van collega's? Dit cahier is bestemd voor iedereen die in de palliatieve zorg werkt en tegen lastige morele problemen oploopt. Doel van het cahier is niet om in vogelvlucht een overzicht van de ethiek te geven. Doel is wel om een beperkt aantal belangrijke problemen nader toe te lichten. En vooral om de lezer inzicht te geven in een manier van denken die er op gericht is om ethische problemen te ontrafelen.

  • Jong, A.W. de en M. van der Ven (2000) De goede verpleegkundige: ethische en juridische waarden en normen en een toetsingskader voor de tuchtrechter Utrecht, Maarssen: LCVV/ Elsevier; ISBN: 90 352 2280 6

  • Koetsenruijter, R.; W. van der Heide; K. Wit (2001) Reflectie in de verpleegkundige beroepsuitoefening; Utrecht, uitgeverij Lemma; ISBN: 90 5189 848 7
    Reflectie is een belangrijk facet in het proces van zelfstandig leren. Het leidt tot een weloverwogen proces van denken over en interpreteren van ervaringen met als doel het eigen handelen beter te doorgronden en hiervan te leren. Reflectie vergroot niet alleen de kwaliteit van het leerproces, maar ook de kwaliteit van de zorg. Verpleegkundigen die nadenken over hun ervaringen van alledag zijn beter in staat doordacht te handelen. Reflectie is het middel om de voor het beroep van verpleegkundige noodzakelijke competenties te ontwikkelen.

  • Kolen, M. en e.a. (2001)Zingeving & ethiek in de jeugdzorg Maarssen: Elsevier; ISBN: 90 352 2370 5
    Een jeugdhulpverlener moet een jongere niet alleen ondersteunen bij een hulpvraag. Steeds vaker komen ook zinvragen in de hulpverlening naar voren, zoals: Waarom overkomt mij dit allemaal? Wat heeft mijn leven nog voor zin als ik toch alles verkeerd doe? Kan ik nog van mijn ouders houden na alles wat ze hebben gedaan? Als hulpverlener sta je dan soms met je mond vol tanden: het omgaan met zin- en levensvragen is niet vanzelfsprekend. Dat het wel hard nodig is dat zinvragen boven tafel komen, wordt steeds breder erkend. Daarnaast brengt de hulpverleningspraktijk steeds meer ethische vragen met zich mee. Hoe ga je om met wensen van ouders die niet in het belang zijn van het kind? Kun je je altijd aan het beroepsgeheim houden? Wat doe je als een jongere (cultureel) bepaalde opvattingen heeft waar je als hulpverlener veel moeite mee hebt?
    Een samenleving waarin mensen hun waarden en normen in toenemende mate individueel bepalen, stelt nieuwe eisen aan de kwaliteit van de hulpverlening.
    Zingeving en ethiek in de jeugdzorg zorgt ervoor dat hulpverleners niet meer met lege handen staan in de confrontatie met zinvragen en ethische kwesties. Het biedt een begrippenkader en gaat in op de vaardigheden en beroepshouding die nodig zijn om vragen rondom zingeving en ethiek in de jeugdzorg te hanteren. De auteur gaat bovendien in op de mogelijkheden om het onderwerp binnen instellingen op de agenda te zetten. De integratie van werkwijzen en methoden op het gebied van zingeving en ethiek vergroten de professionaliteit van de jeugdzorg.

  • Kortmann, F.A.M. en G.A.den Hartogh (2000) Weldoen op contract: ethiek en psychiatrie Assen: Van Gorcum; ISBN: 90 232 3592 4
    Een depressieve patiënt weigert 's morgens zijn bed uit te komen. Dat lijkt geen verstandige beslissing: een depressie behoort nu eenmaal niet tot de aandoeningen die door bedrust overgaan. Iedere patiënt heeft weliswaar het recht een 'behandeling' te weigeren, maar geldt dat ook als die weigering voortkomt uit een depressie? Als de relatie tussen arts en patiënt wordt opgevat als een contract tussen rechthebbende partijen, komt dan de zorgtaak van de arts niet in de verdrukking? Frank Kortmann stelt die vraag in zijn Trudy van Asperenlezing, en een tiental psychiaters en ethici gaat hier nader op in.
    Kortmann signaleert een conflict tussen het principe van weldoen en dat van respect voor autonomie: zou dat conflict niet verdwijnen bij grotere aandacht voor de kwaliteit van de zorg? Wat is precies de taak van de arts: zorg voor het welzijn van de patiënt of alleen genezing?
    De arts bemoeit zich met de patiënt op grond van zijn wetenschappelijke expertise, maar de patiënt neemt zijn eigen interpretaties en waardenpatroon mee: moet de arts die net zo serieus nemen als zijn wetenschappelijk oordeel?
    Kan een buitenstaander vanuit de opvatting van de patiënt meedenken en dan toch tot de conclusie komen dat de patiënt zich vergist? Heeft de patiënt alleen een zelfbeschikkingsrecht als hij 'wilsbekwaam' is, en wat betekent wilsbekwaamheid in dat geval? Moet bij de beoordeling daarvan de redelijkheid van de beslissing van de patiënt - die beslissing om in bed te blijven bevoorbeeld - meegewogen worden? Moet de standaard voor wilsbekwaamheid hoger ligger naarmate de patiënt grotere risico's neemt? Het zijn deze vragen die in Weldoen op contract aan de orde komen. Op het ogenblik zijn de criteria voor dwangopname en -behandeling respectievelijk 'gevaar' en 'ernstig gevaar'. De bijdragen in dit boek helpen de lezer te beoordelen of die criteria adequaat zijn.

  • Leistra, E., S. Liefhebber, M. Geomini en H. Lens (2000) Beroepsprofiel van de verpleegkundige Maarssen/Utrecht: Elsevier/De Tijdstroom & LCVV; ISBN: 90 352 2230 X  en  90 5050 764 6; geactualiseerde versie van Verpleegkundig Beroepsprofiel, Zoetermeer, Nationale Raad voor de Volksgezondheid 1988.

  • Nussbaum, M. (2000) Wat liefde weet. Emoties en moreel oordelen Meppel: Boom; ISBN: 90 53523553
    Martha Nussbaum is een van de meest welsprekende verdedigers van het idee dat ethische reflectie ten dienste moet staan van onze alledaagse pogingen 'goed te leven'. Wat het betekent in een concrete situatie het goede te doen, moet steeds opnieuw worden bepaald in een subtiel proces van morele perceptie en oordeelsvorming.

  • Reinders, J.S. (2000) Ethiek in de zorg voor mensen met een verstandelijke handicap Amsterdam: Boom; ISBN: 90 5352 582 3
    Welke waarden moeten worden gerealiseerd in de zorg aan mensen met een verstandelijke handicap? Aan de hand van allerlei concrete thema's - sociale integratie, professionalisering, communicatie, kwaliteit van bestaan - argumenteert de auteur voor een benadering die recht doet aan het eigene van mensen met een verstandelijke handicap.
    Zo is integratie in de samenleving een groot goed, maar niet als ze daarin aan verwachtingen moeten voldoen die hun mogelijkheden overstijgen. En professionalisering in de zorg- en hulpverlening is van belang, maar niet als het afstandelijkheid ten opzichte van de cliënt betekent.

  • Singer, P. (2001) Een ethisch leven Utrecht: Het Spectrum; ISBN: 90 274 0024 5

  • Sporken, P. (1979) Ethiek en gezondheidszorg; Bilthoven, AMBO; ISBN: 9026304765

  • Sporken, P. (1969) Voorlopige diagnose. Inleiding tot een medische ethiek; Bilthoven, AMBO; ISBN: 9026300700

  • Struijs, A. en F. Brinkman (2000; 1996) Botsende waarden: ethische en etnische kwesties in de hulpverlening Utrecht: NIZW; ISBN: 90 5050 370 5
    "Toegankelijk boek over de ethische aspecten van interculturele zorg. Heel veel casus leiden de lezer door de dilemma's die de pluralistische gezondheidszorg kent. Interessant, uitnodigend een een van de weinige boeken die ethiek en culturele verschillen met elkaar in verband brengen." (Tenwolde en Houtlosser).

  • Tronto, J. (1993) Moral Boundaries: A Political Argument For An Ethic Of Care New York: Routledge; ISBN: 9780415906425
    In "Moral Boundaries" Joan C. Tronto provides one of the most original responses to the controversial questions surrounding women and caring. Tronto demonstrates that feminist thinkers have failed to realise the political context which has shaped their debates about care. It is her belief that care cannot be a useful moral and political concept until its traditional and ideological associations as a "women's morality" are challenged. "Moral Boundaries" contests the association of care with women as empirically and historically inaccurate, as well as politically unwise. In our society, members of unprivileged groups such as the working classes and people of color also do disproportionate amounts of caring. Tronto presents care as one of the central activites of human life and illustrates the ways in which society degrades the importance of caring in order to maintain the power of those who are privileged.

  • Vergeer, Ch. (2000) Vragen naar zin Leende: Damon; ISBN: 90 5573 114 5
    Zelfs als ‘alles goed’ gaat en er niet zoveel meer te wensen over blijft, komen vaak de ‘trage vragen’ op: waarom toch dit alles? Waar is het toch allemaal goed voor? De mens leeft zeventig, tachtig jaar... en gaat weer heen naar waar hij vandaan kwam, het stille en duistere. Soms is het ziekte of gebrek, dan weer sterven of het breken van een relatie, een onvervuld verlangen dat ons met vragen achterlaat. Wie zorgzaam met anderen wil omgaan en hen hulp wil verlenen, kan niet om deze trage vragen heen. Juist omdat pastorale en andere antwoorden verregaand vervaagd zijn en ontbreken, werden deze vragen des te kwellender. De wijze waarop Charles Vergeer in deze vragen weet door te dringen zonder met voortijdige antwoorden aan te komen, is bijzonder inspirerend. Hier wordt niets bedacht, hier worden mensen aan het denken gezet.

  • Verkerk, M. A. (red.) (1997) Denken over zorg Amsterdam: Elsevier / de Tijdstroom; ISBN: 90 352 1657 1
    Maatschappelijke en culturele ontwikkelingen vragen om een heroriëntatie van zorg en zorgpraktijken. Kan zorg als ethisch concept het nieuwe sociale verbindingselement zijn in een samenleving waarin individualisering en sociale fragmentering steeds sterker worden? Hoe kun je betekenis geven aan ervaringen van afhankelijkheid en kwetsbaarheid in eigentijdse zorgrelaties? Hoe verhoudt zorg zich tot macht, technologie en autonomie? In de verschillende bijdragen zetten de auteurs hun visie op bovengenoemde vragen uiteen.

  • Widdershoven, G. (2000) Ethiek in de kliniek; hedendaagse benaderingen in de gezondheidsethiek Amsterdam/Meppel: Boom; ISBN: 90 5352 556 4
    In Ethiek in de kliniek wordt een pleidooi gehouden voor een vorm van ethiekbeoefening die zich richt op de praktijk, en bereid is te leren van de ervaringen van betrokkenen.
    Widdershoven presenteert een aantal benaderingen als alternatieven voor de meer gangbare principebenadering: de fenomenologische, de narratieve, de hermeneutische, de discoursethische en de zorgethische benadering.
    Centraal staan vraagstukken in de praktijk: autonomie en afhankelijkheid in de chronische zorg, beslissingen rond het levenseinde, communicatie, keuzen in de zorg en evaluatie van medische technologie.

  • Willigenburg van, T., A. Beld van den, F.R. Heeger en M.F. Verweij (2000) Ethiek in praktijk Assen: Van Gorcum; ISBN: 90 232 2786 7
    In de gezondheidszorg en in andere sectoren, zoals het bedrijfsleven en het openbaar bestuur, is een groeiende aandacht voor praktische kwesties met een morele dimensie. Beroepsbeoefenaren vragen zich steeds vaker af hoe zij op een verantwoorde wijze om moeten gaan met specifieke morele problemen uit de werksituatie. Ethiek in praktijk maakt de lezer vertrouwd met een ethisch begrippenapparaat en met theoretische kennis van ethiek. Daarbij biedt dit boek een heldere uiteenzetting over hoe men in de praktijk morele problemen kan analyseren en op basis van redelijke argumentatie verantwoorde beslissingen kan nemen. De auteurs sluiten aan bij de actuele, concrete problemen en morele ervaringen van artsen, dierenartsen, farmaceuten, onderzoekers, bedrijfskundigen, managers en beleidsmakers.

  • Wils, J.P. (2000) Euthanasie: naar een ethiek van het sterven Budel: Damon; ISBN: 90 5573 156 0
    De ethiek van de stervenshulp behoort tot de dringendste problemen van mensen die in een medisch-technologische maatschappij als de onze leven en daar ook wensen te leven. Nauwelijks iemand zal - ondanks alle detailkritiek - serieus de vorderingen en mogelijkheden van de moderne medische praktijk bestrijden. Maar aan deze ontwikkeling zijn problemen verbonden waarvoor geen technologische maar enkel een ethische oplossing bestaat. Misschien is het zelfs problematisch over ‘oplossing’ te spreken aangezien men bij nader inzien moet zeggen dat sterven niet ‘opgelost’ kan worden maar hooguit ‘vormgegeven’ kan worden. Waarschijnlijk is geen enkel voorstel tot een dergelijke vormgeving voor iedereen acceptabel. Sterven is individueel. Voor zover dit boek een bescheiden voorstel tot vormgeving is, presenteert het een even individuele als sceptische schets van een ethiek van de stervenshulp.

  • Wils, J.P. (2000) Leven met ethiek Leende: Damon; ISBN: 90 5573 124 2

naar boven  Δ